رای شماره ١٠١ ھیات عمومی دیوان عدالت اداری – مشاوره حقوقی،وکیل،مشاوره تلفنی|دادورزیار

رای شماره ۱۰۱ ھیات عمومی دیوان عدالت اداری

رای شماره ۱۰۱ ھیات عمومی دیوان عدالت اداری

۱۳۹۸/۷/۲۲ – ۹۶۰۰۸۸۲شماره

بسمه تعالیGHANOON 21 ABAN

جناب آقای اکبرپور

رئیس ھیأت مدیره و مدیرعامل محترم روزنامه رسمی جمھوری اسلامی ایران

با سلام

یک نسخه از رأی ھیأت عمومی دیوان عدالت اداری به شماره دادنامه ۹۸۰۹۹۷۰۹۰۵۸۱۰۱۰۱ مورخ ۳/۲/۱۳۹۸ جھت درج در روزنامه رسمی به پیوست ارسال می گردد.

مدیرکل ھیأت عمومی و ھیأتھای تخصصی دیوان عدالت اداری ـ مھدی دربین

تاریخ دادنامه: ۳/۲/۱۳۹۸ شماره دادنامه: ۱۰۱ شماره پرونده: ۹۶/۸۸۲

مرجع رسیدگی: ھیأت عمومی دیوان عدالت اداری

شاکی: آقای محمدعلی جمشیدی پنجکی با وکالت آقای برومند حسینی

موضوع شکایت و خواسته: ابطال ۱ (بند ۳ تعرفه عوارض شورای اسلامی شھر کمال شھر در سالھای ۱۳۹۱ و ۱۳۹۵در خصوص عوارض مازاد بر تراکم

۲ (بند ۵ تعرفه عوارض شورای اسلامی شھر کمال شھر در سالھای ۱۳۹۱ و ۱۳۹۵ در خصوص عوارض حذف پارکینگ

۳ (بند ۷ تعرفه عوارض شورای اسلامی شھر کمال شھر در سالھای ۱۳۹۱ و ۱۳۹۵ در خصوص عوارض تفکیک عرصه و اعیانی در کاربریھای مختلف

۴ (ردیف (ب) بند ۱۲ تعرفه عوارض شورای اسلامی شھر کمال شھر در سال ۱۳۹۱ در خصوص عوارض ابقای ساختمان

۵ (ردیف (د) و (۲/۱۱ (بند ۱۲ تعرفه عوارض شورای اسلامی شھر کمال شھر در سالھای ۱۳۹۱ و ۱۳۹۵ در خصوص عوارض ابقای ساختمان

۶ (بند ۱۳ تعرفه عوارض شورای اسلامی شھر کمال شھر در سالھای ۱۳۹۱ و ۱۳۹۵ در خصوص عوارض حق النظاره مھندسین ناظر

۷ (بند ۱۶ تعرفه عوارض شورای اسلامی شھر کمال شھر در سالھای ۱۳۹۱ و ۱۳۹۵ در خصوص عوارض فضای سبز شورای اسلامی شھر کمال شھر

گردش کار: آقای برومند حسینی به وکالت از آقای محمدعلی جمشیدی به موجب دادخواستی ابطال تعرفه ھای فوق الذکر را از تعرفه عوارض سالھای ۱۳۹۱ و ۱۳۹۵ شورای اسلامی شھر کمال شھر را خواستار شده و در جھت تبیین خواسته اعلام کرده است که:

«ریاست محترم دیوان عدالت اداری

سلام علیکم

احتراماً موکل اینجانب به موجب وکالتنامه ھای فروش شماره ۴۵۲۳۹ ،۴۹۵۲۶ ،۲۱۵۸۱ ،۲۰۲۹۹ ،۲۴۶۰۰ مبادرت به خرید ۶ دانگ یک قطعه زمین از پلاک ثبتی ۱۳۷ اصلی از ۱۱۱۲ فرعی قطعه ۳۸۵ واقع در کمال شھر کرج می نماید و در تاریخ ۱۹/۱/۱۳۹۳ و از طریق وکالتھای فوق مبادرت به اخذ پروانه ساختمانی شماره ۴۶۱/۲۰/۹۳ نموده و نھایتاً به علت تخلفات ساختمانی موضوع در کمیسیون ماده ۱۰۰ مطرح و به موجب رأی قطعی کمیسیون تجدیدنظر مورخ ۲۷/۲/۱۳۹۴ به پرداخت مبلغ ۷۱۵ میلیون تومان محکوم و متعاقباً و در تاریخ ۳۱/۴/۱۳۹۴ از سـوی واحـد درآمد شھرداری به عنوان عوارض بعد از کمیسیون برگی تنظیم می گردد که  نزدیک به ۱۸۵ میلیون تومان دیگر به عنوان عوارض موکل می باید علاوه بر پرداخت جریمه فوق مبلغی حدودا بعد از کمیسیون اعم از مسکونی، تجاری، پذیره، تفکیک، بالکن و پیش آمدگی، حق النظاره فضای سبز و ایمنی ساختمان پرداخت نماید. شرح شکواییه قسمت اول: قضات ھیأت عمومی دیوان عدالت اداری ھمان گونه که مستحضرید در خصوص تخلفات ساختمانی و انجام اقدامات خلاف پـروانه، مغایر با اصول فنی و شھرسـازی، ایمنی و بھداشتی تکلیف در مـاده ۱۰۰ قانون شھرداری مشخص و می باید رأی به اخذ جریمه یا اعاده به وضع سابق آن ھم توسط کمیسیون ماده ۱۰۰ (بدوی و تجدیدنظر) داده شود اما متأسفانه در چند سال اخیر شاھد این موضوع بوده ایم که مالک علاوه بر پرداخت جرایم، از طرف شھرداری و به موجب مصوبات شورای شھر ملزم به پرداخت عوارض بعد از کمیسیون می گردد در حالی که مصوبات مذکور خلاف قوانین آمره بوده چرا که به موجب بند ۲۶ ماده ۷۱ شوراھای اسلامی و انتساب شھرداران، شوراھای شھر حق تصویب نرخ خدمات ارائه شده توسط شھرداری و سازمانھای وابسته را دارد به ھمین جھت به موجب دادنامه شماره ۱۸۱۸ ـ ۶/۱۱/۱۳۹۳ ھیأت عمومی دیوان عدالت اداری وضع عوارض چنانچه منوط به ارائه خدمات نباشد تشخیص داده شده و از آنجا که به موجب ماده ۱۰۰ قانون شھرداری، شھرداریھا مکلف شده اند که از انجام تخلفات ساختمانی جلوگیری نمایند و موضوع را به کمیسیون ماده ۱۰۰ ارجاع دھند و بدین نحو قانونگذار از ارائه ھر نوع خدماتی توسط شھرداری به تخلفات ساختمانی ممانعت نموده و از طرفی نیز اصولاً شھرداری خدماتی در این زمینه ارائه نمی دھد که مستحق دریافت عوارض باشد و مضافاً اینکه موضوع تخلفات ساختمانی نیز در ماده فوق الذکر نسبت به آن تعیین تکلیف گشته است و در ماده ۴ قانون تنظیم بخشی از مقررات مالی ھم اخذ ھرگونه وجھی خارج از چارچوب قانونی را توسط ارگانھای ذیربط من جمله شھرداریھا ممنوع اعلام شده است به ھمین جھت ھیأت عمومی دیوان عدالت اداری به کرات و در آرای متعدد و مختلف به شرح ذیل اخذ عوارض بعد از کمیسیون را خارج از حدود اختیارات شورای شھر دانسته و نسبت به ابطال آن اقدام کرده است. لذا تعرفه عوارض شھرداری کمال شھر مصوب ۱۳۹۵ و ۱۳۹۱ در بند ۱۰ ماده ۱ ،مواد ۳ ،۵ ،۶ ،۸ ،۱۲ ،۱۰ ،۱۳ و ۱۶ از ھر دو دفترچه و بند ۳ قسمت توضیحات ماده ۱ دفترچه مصوب ۱۳۹۵ نسبت به مصادیق و موارد مربوط به تخلفات ساختمانی که در کمیسیون ماده ۱۰۰ مطرح می گردد و به شھرداری اجازه اخذ عوارض بعد از کمیسیون را خواھد داد خلاف قانون و خروج از اختیارات واصله می باشد به ھمین جھت تقاضای ابطال آن را دارم.

۱ـ دادنامه شماره ۳۵۴ الی ۳۵۸ ـ ۱۴/۷/۱۳۸۰ مبنی بر ابطال بخشنامه معاون شھرسازی و معماری در خصوص اخذ عوارض اضافه تراکم، تغییر کاربری و زیربنا و پذیره علاوه بر تخلفات ساختمانی.

۲ـ دادنامه شماره ۸۴۸ ـ ۲۱/۱۱/۱۳۸۷ مبنی بر ابطال مصوبه شورای شھر اردبیل در خصوص وضع عوارض مازاد تراکم، کسری فضای آزاد و ارزش افزوده به جھت تخلفات ساختمانی

۳ـ دادنامه شماره۷۷۰ ـ ۱۸/۱۱/۱۳۹۱ مبنی بر ابطال مصوبات شورای شھر بوشھر نسبت به اخذ عوارض کسر پارکینگ.

۴ـ دادنامه شماره ۱۵۲۹ـ ۲۴/۹/۱۳۹۳ مبنی بر ابطال مصوب شورای شھر اردبیل در خصوص عوارض کسری فضای آزاد به جھت تخلفات ساختمانی

۵ ـ دادنامه شماره ۵۲ ـ ۲۷/۲/۱۳۹۵ مبنی برابطال مصوبه شورای شھر شاھرود در خصوص وضع عوارض کسری پارکینگ به جھت تخلفات ساختمانی

۶ ـ دادنامه شماره ۲۴۲ـ ۱/۴/۱۳۹۵ مبنی بر ابطال مصوبه شورای شھر کرج در قسمت وضع کلیه عوارض تخلفات ساختمانی

۷ـ دادنامه شماره ۱۳۵۶ الی ۱۳۵۹ـ ۱۷/۵۱/۱۳۹۱ در خصوص ابطال مصوبه شورای شھر ملایر و تبریز و در قسمت عوارض زیر بنا، پذیره، اضافه تراکم، تغییر کاربری، عوارض فضای سبز و عوارض ایمنی

۸ ـ دادنامه شماره ۱۳۵۵ ـ ۲۷/۵۱/۱۳۹۱ مبنی بر ابطال مصوبه شورای شھر ملایر در قسمت عوارض پیش آمدگی و بالکن، حق النظاره، عوارض مازاد، تفکیک اعیانی و فضای سبز ملی ناشی از تخلفات ساختمانی و مربوط به بعد از کمیسیون می باشد.

قسمت دوم شکواییه: قضات ھمان گونه که مستحضر ھستید به موجب ماده ۵ قانون تجمیع عوارض شوراھای اسلامی در چارچوب قانون شورا مصوب ۱۳۷۵ مجاز به وضع عوارض محلی می باشند و در بند ۲۶ ماده ۷۱ قانون شوراھا نیز صرفاً صورت ارائه خدمات از سوی شھرداری اجازه وضع عوارض داده شده است و از آنجا که در مورد تفکیک عرصه شھرداریھا ارائه دھند خدماتی نمی باشند و این موضوع نیز در آرای ھیأت عمومی دیوان عدالت اداری به شمارهھای ۱ـ دادنامه شماره ۳۸۱ـ ۷/۹/۱۳۹۰ مبنی بر ابطال مصوبه شورای شھر شیراز ۲ـ دادنامه شماره ۶۳۴ ـ مورخ ۲۰/۹/۱۳۹۱ مبنی بر ابطال مصوبه شورای شھر گرگان ۳ـ دادنامه شماره ۱۳۱۲ـ ۲۰/۵۱/۱۳۹۱ مبنی بر ابطال مصوبه شورای شھر ھشترود ھمگی نسبت وضع عوارض تفکیک و افراز عرصه و به جھت مغایرت با ماده ۴ قانون تنظیم مقررات مالی دولت و خروج شورا از حدود اختیارات باطل شده و از طرفی تبصره ۳ ماده ۱۰۱ قانون شھرداریھا نیز در خصوص زمینھای بالای ۵۰۰ متر و آن ھم در جھت تأمین سرانه عمومی می باشد و استناد به تبصره مذکور به منظور وضع عوارض محمل قانونی ندارد و در خصوص وضع عوارض تفکیک اعیان ھم موضع در صلاحیت اداره ثبت بوده و عوارض مربوطه ھم به موجب ماده ۱۵۰ قانون ثبت بر اساس ارزش معاملاتی روز ملک از مالک اخذ می گردد. لذا شھرداری در این مورد ارائه دھنده خدماتی نمی باشد و از طرفی بین صدور پایان کار و تفکیک اعیانی فاصله زمانی بوده و اخذ عوارض تفکیک اعیان زمان صدور پایان کار در حالی که ھنوز تفکیکی انجام نشده غیرموجه است و این موضوع نیز در دادنامه شماره ۹۷ـ ۲۶/۳/۱۳۹۵ ھیأت عمومی دیوان عدالت اداری تأیید گردیده و مصوب شورای شھر گرگان در قسمت اخذ عوارض تفکیک عرصه و اعیان ابطال شده است لذا ماده ۷ تعرفه عوارض شورای شھر کمال شھر مصوب ۱۳۹۵ و ۱۳۹۱ نیز خلاف قانون و خارج از اختیارات این شورا می باشد و  تقاضای ابطال آن را دارم.»

متن تعرفه ھا در قسمتھای مورد اعتراض به قرار زیر است:

«الف) بند ۳ :عوارض مازاد بر تراکم در سال ۱۳۹۱:

۳ـ عوارض مازاد بر تراکم مجاز: برای محاسبه عوارض مازاد بر تراکم مجاز با کاربریھای مختلف که برابر ضوابط پیش بینی شدن در دفترچه طرح ھادی و طرح جامع و ھمچنین در صورتی که املاک واقع در حوزه شھر نیاز به افزایش تراکم داشته باشند، ھنگام پیشنھاد برای تصویب در کمیته فنی طرحھای ھادی یا کمیسیون موضوع ماده ۵ قانون شورای عالی شھرسازی و معماری از فرمول زیر استفاده می شود:

K × P × S
K = ضریب املاک با کاربری ھای مختلف می باشد.
P = قیمت منطقه بندی زمین
S = مساحت مربوط به افزایش تراکم

ضریب K برای واحدھای مسکونی با تراکم کم ۴ و با تراکم متوسط ۷ با تراکم زیاد ۸ ضریب بناھای تجاری ۱۲ و بناھای صنعتی و کارگاھی ۹ و بناھای اداری ۸ و سایر کاربری ھا نیز ۳ تعریف شده است.

تبصره: بدیھی است در صورت عدم تصویب پیشنھاد مذکور توسط مراجع ذیصلاح، مبالغ دریافتی یا تضمین اخذ شده در این خصوص به مؤدی بایستی مسترد گردد.

تبصره: در صورت پرداخت مجموع جریمه ماده ۱۰۰ به اضافه عوارض بعد از کمیسیون به صورت نقد به حسابشھرداری ضریب به صورت K ۲/۱ معادل نصف محاسبه و وصول خواھد شد. »

«بند ۳ :عوارض مازاد بر تراکم در سال ۱۳۹۵:

۳ـ عوارض مازاد بر تراکم مجاز: برای محاسبه عوارض مازاد بر تراکم مجاز با کاربریھای مختلف که برابر ضوابط پیش بینی شدن در دفترچه طرح ھادی و طرح جامع و ھمچنین در صورتی که املاک واقع در حوزه شھر نیاز به افزایش تراکم داشته باشند، ھنگام پیشنھاد برای تصویب در کمیته فنی طرحھای ھادی یا کمیسیون موضوع ماده ۵ قانون شورای عالی شھرسازی و معماری علاوه بر عوارض پذیره و پایه از فرمول زیر استفاده می شود:

الف) برابر ضوابط پیش بینی شدن در دفترچه طرح ھادی و طرح جامع

K × P × S
K = ضریب املاک با کاربری ھای مختلف می باشد.
P = قیمت منطقه بندی زمین
S = مساحت مربوط به افزایش تراکم

ضریب K برای واحدھای مسکونی با تراکم کم ۵ و با تراکم متوسط ۹ با تراکم زیاد ۱۰ ضریب بناھای تجاری ۱۷ و بناھای صنعتی و کارگاھی ۱۳ و بناھای اداری ۱۱ و سایر کاربری ھا نیز ۴ تعریف شده است. »

«ب) بند ۵ :عوارض حذف پارکینگ در سال ۱۳۹۱:

۵ ـ عوارض حذف پارکینگ: برای محاسبه عوارض حذف پارکینگ در صورتی که ھنگام صدور پروانه احداث بنا، ۱۳۷۱/۶/۴ ـ ۱۰۷۴۰/۱/۳/۳۴ و ۱۳۷۱/۷/۲ ـ۲۳۳۱/۳/۳۴ شماره دستورالعملھای مطابق پارکینگ تأمین امکان وزارت کشور برای مالکین فراھم نباشد، شھرداری می بایست نسبت به وصول عوارض حذف پارکینگ به شرح ذیل عمل نماید.

P × K) × متراژ یک واحد پارکینگ) (۲۵ مترمربع)
در فرمول مذکور: K = ضریب مربوط به بناھای با کاربری ھای مختلف می باشند.
P = ھمان قیمت منطقه بندی زمین می باشد.

ضریب K برای واحدھای مسکونی عدد ۶ و واحدھای تجاری عدد ۱۲ و واحدھای صنعتی و مشاغل مزاحم شھری و اداری عدد ۸ و سایر بناھا عدد ۴ تعریف شده است.

تبصره۱ :متراژ مربوط به ھر واحد پارکینگ با توجه به ضوابط پیش بینی شده در طرح ھادی یا تفصیلی ھر شھرداری محاسبه می شود.

تبصره۲ :در مواردی که پارکینگ حذف شده در کمیسیون ماده صد مشمول جریمه گردیده عوارض حذف پارکینگ محاسبه نخواھد شد. »

«بند ۵ عوارض حذف پارکینگ در سال ۱۳۹۵:

۵ ـ عوارض حذف پارکینگ: برای محاسبه عوارض حذف پارکینگ در صورتی که ھنگام صدور پروانه احداث بنا، ۱۳۷۱/۶/۴ ـ ۱۰۷۴۰/۱/۳/۳۴ و ۱۳۷۱/۷/۲ ـ۲۳۳۱/۳/۳۴ شماره دستورالعملھای مطابق پارکینگ تأمین امکان وزارت کشور برای مالکین فراھم نباشد، شھرداری می بایست نسبت به وصول عوارض حذف پارکینگ به شرح ذیل عمل نماید.

P × K) × متراژ یک واحد پارکینگ) (۲۵ مترمربع)

در فرمول مذکور: K = ضریب مربوط به بناھای با کاربری ھای مختلف می باشند.

P = ھمان قیمت منطقه بندی زمین می باشد.

ضریب K برای واحدھای مسکونی عدد ۳۰ و واحدھای تجاری عدد ۵۰ و واحدھای صنعتی و مشاغل مزاحم شھری و اداری عدد ۳۶ و سایر بناھا عدد ۸ تعریف شده است.

تبصره۱ :متراژ مربوط به ھر واحد پارکینگ با توجه به ضوابط پیش بینی شده در طرح ھادی یا تفصیلی ھر شھرداری محاسبه می شود.

تبصره۲ :در مواردی که پارکینگ حذف شده در کمیسیون ماده صد مشمول جریمه گردیده عوارض حذف پارکینگ محاسبه نخواھد شد. »

«ج) بند ۷ :عوارض تفکیک عرصه و اعیانی در کاربریھای مختلف در سال ۱۳۹۱: ۱/۷ :برای محاسبه عوارض تفکیک عرصه املاک مجاز: با کاربریھای مختلف با تقاضای مالک و با رعایت ضوابط فنی و شھرسازی از فرمول ذیل استفاده می شود:

قیمت منطقه ای × مساحت × ضریب R K × p × S

ضریب برای اراضی با کاربریھای مختلف عبارتند از:

مسکونی با تراکم کم = ۳۰ %تجاری = ۱۲۰%
مسکونی با تراکم متوسط = ۵۰ %اداری = ۵۰%
مسکونی با تراکم ویژه = ۷۰ %صنعتی و مشاغل مزاحم شھری = ۱۰۰%
کشاورزی و باغات = ۱۰ %سایر موارد = ۲۰%
۲/۷ :برای محاسبه عوارض تفکیک عرصه و اعیان (تبدیل واحد) املاک غیرمجاز:

تبصره۱ :با توجه به تبصره ۳ قانون اصلاح ماده ۱۰۱ شھرداریھا که در سال ۱۳۹۰ به تصویب مجلس شورای اسلامی رسیده و مطابق آن شھرداری می تواند برای تأمین سرانه فضای عمومی و خدماتی در اراضی با مساحت بیشتر از پانصد مترمربع دارای سند ششدانگ تا سقف بیست و پنج درصد (۲۵ (%از باقیمانده اراضی را در اثر تفکیک و افراز دریافت نماید یا قدرالسھم مذکور را بر اساس قیمت روز طبق نظر کارشناس رسمی دادگستری دریافت نماید. لذا در راستای لایحه و مجوز این شھرداری در خصوص صدور پروانه بر روی املاک با سند عادی (قولنامه ای)، ھمچنین عرصه بناھای مطروحه در کمیسیونھای ماده صد قانون شھرداریھا و ماده ۱۴۷ اصلاحی ثبت که به صورت غیرمجاز تفکیک عرصه نموده اند جھت جلوگیری از اتلاف وقت و تحمیل ھزینه کارشناسی معادل نسبی از برآورد کارشناسی با ضریب ارزش معاملاتی دفترچه دارایی به شرح فرمول ذیل محاسبه و وصول می گردد. ضوابط تفکیک متناسب با نوع کاربری بر اساس دفترچه ھادی یا جامع ھر شھر توسط واحد فنی و شھرسازی شھرداریھا تعیین می شود.با متراژ حدنصاب تفکیک ضریب × ارزش منطقه ای × مساحت عرصه R K × P × S زیرحدنصاب تفکیک ضریب × ارزش منطقه ای × مساحت عرصه R K ۲ × P × S

K برای مسکونی ۸ ،تجاری ۱۶ ،صنعتی و اداری و مشاغل مزاحم شھری حمل و نقل و انبار ۱۱ ،ورزشی، فرھنگی، مذھبی، درمانی ۶ ،سایر کاربریھا و حریم ۱۴ برابر ارزش منطقه ای موضوع دفترچه امور اقتصادی و دارایی

تبصره۲ :اگر یک ملک بر اثر عبور خیابان، لوله ھای آبرسانی، گازرسانی و دکل ھای برق به چند قطعه تفکیک گردد به عنوان عوامل قھری تلقی شده و عوارض برابر تعرفه مجاز محاسبه خواھد شد.

تبصره۳ :در خصوص عرصه املاک تفکیک شده قبل از تأسیس شھرداری که بنای محصور منطبق با عکس ھوایی در نقشه طرح ھادی (سال ۱۳۷۵ زمان تأسیس شھرداری) موجود باشد عـوارض تفکیک بـه صورت مجـاز محاسبه می شود. در صورت تفکیک مجدد که مغایر با وضعیت فوق و ھمچنین بدون موافقت شھرداری صورت گیرد، غیرمجاز تلقی خواھد شد و جھت متراژ بیش از پانصد متر مطابق تبصره یک و کمتر از پانصد متر نصف عوارض مربوطه اخذ خواھد شد. »

«بند ۷ :عوارض تفکیک عرصه و اعیانی در کاربریھای مختلف در سال ۱۳۹۵:

۱/۷ :برای محاسبه عوارض تفکیک:

تبصره۱ :با توجه به تبصره ۳ ماده ۱۰۱ اصلاحی قانون شھرداریھا که در سال ۱۳۹۰ به تصویب مجلس شورای اسلامی رسیده و مطابق آن شھرداری می تواند برای تأمین سرانه عمومی و خدماتی در اراضی با مساحت بیش از پانصد مترمربع دارای سند ششدانگ تا سقف بیست و پنج درصد (۲۵ (%از باقیمانده اراضی را در اثر تفکیک و افراز دریافت نماید یا قدرالسھم مذکور را بر اساس قیمت روز طبق نظر کارشناس رسمی دادگستری دریافت نماید. لذا در راستای قانون مذکور و مجوز این شھرداری در خصوص صدور پروانه بر روی املاک با سند عادی (قولنامه)، ھمچنین عرصه بناھای مطروحه در کمیسیونھای ماده صد شھرداریھا و ماده ۱۴۷ اصلاحی ثبت به صورت غیرمجاز تفکیک عرصه شده و صورتمجلس تفکیکی به تأیید شھرداری نرسیده است جھت تأمین سرانه ھای عمومی مورد نیاز این گونه املاک قدرالسھم آنھا براساس برآورد کارشناسی معادل آن متناسب با ارزش معاملاتی دفترچه دارایی و ضرایب تعیین شده به شرح فرمول زیر محاسبه و وصول می گردد. ضوابط تفکیک متناسب با نوع کاربری بر اساس دفترچه ھادی یا جامع ھر شھر توسط واحد فنی و شھرسازی شھرداریھا تعیین می شود.

تفکیک ضریب × ارزش منطقه ای × مساحت عرصه R K × P × S

تبصره۲ :در خصوص عرصه املاک تفکیک شده متناسب با بنای محصور منطبق با عکس ھوایی و نقشه موجود به تفکیک سالھای مورد اشاره ضریب K تعیین و محاسبه و وصول خواھد شد.

۱ـ قبل از تأسیس شھرداری سال شھریور ۱۳۷۵: K برای مسکونی ۵ ،تجاری ۱۰ ،صنعتی و اداری و مشاغل مزاحم شھری حمل و نقل و انبار ۸ ،ورزشی، فرھنگی، مذھبی، درمانی ۴ ،سایر کاربریھا و حریم ۹ برابر ارزش منطقه ای موضوع دفترچه امور اقتصادی و دارایی

۲ـ از شھریور ۱۳۷۵ تا پایان ۱۳۸۵: K برای مسکونی ۱۰ ،تجاری ۲۰ ،صنعتی و اداری و مشاغل مزاحم شھری حمل و نقل و انبار ۱۴ ،ورزشی، فرھنگی، مذھبی، درمانی ۸ ،سایر کاربریھا و حریم ۱۸ برابر ارزش منطقه ای موضوع دفترچه امور اقتصادی و دارایی

۳ـ از سال ۱۳۸۶ تا پایان ۱۳۹۰: K برای مسکونی ۲۵ ،تجاری ۵۰ ،صنعتی و اداری و مشاغل مزاحم شھری حمل و نقل و انبار ۳۰ ،ورزشی، فرھنگی، مذھبی، درمانی ۲۰ ،سایر کاربریھا و حریم ۴۳ برابر ارزش منطقه ای موضوع دفترچه امور اقتصادی و دارایی

۳ـ از سال ۱۳۹۱ به بعد: با توجه به حاکمیت تبصره ۳ قانون اصلاحی ماده ۱۰۱ شھرداریھا املاک بالای ۵۰۰ مترمربع دارای سند ششدانگ مطابق قانون مذکور عمل می شود و املاک دارای سند ششدانگ زیر ۵۰۰ مترمربع به شرح ذیل خواھد بود:

K برای مسکونی ۴۰ ،تجاری ۸۰ ،صنعتی و اداری و مشاغل مزاحم شھری حمل و نقل و انبار ۶۲ ،ورزشی، فرھنگی، مذھبی، درمانی ۳۰ ،سایر کاربریھا و حریم ۷۰ برابر ارزش منطقه ای موضوع دفترچه امور اقتصادی و دارایی

تبصره۳ :اگر یک ملک بر اثر عبور خیابان، لوله ھای آبرسانی، گاز رسانی و دکل ھای برق به چند قطعه تفکیک گردد به عنوان عوامل قھری تلقی شده و عوارض برابر بند (۱ (تبصره ۲ محاسبه خواھد شد. »

«د) بند ۱۲ :عوارض ابقای ساختمان در سال ۱۳۹۱:

ب: در کاربری غیرمربوط علاوه بر جرایم، معادل ۵/۱ برابر عوارض احداث بنا مشابه عوارض صدور پروانه ساخت

د: در خصوص آن دسته از بناھای احداث شده قبل از تأسیس شھرداری که بنای غیرمجاز برابر آرای کمیسیون ماده ۹۹ و ۱۰۰ منجر به پرداخت جریمه شده اند، عوارض متعلقه به ماخذ ۱۰ %مشابه عوارض صدور پروانه و تعرفه روز با در نظر گرفتن بند (الف و ب) وصول خواھد شد. »

«۱ (۲/۱۱ :بناھای احداث شده قبل از تأسیس شھرداری در سال ۱۳۹۱: این قبیل بناھا که به صورت غیرمجاز احداث گردیده و پرونده آنھا قابل طرح در کمیسیون ماده ۱۰۰ نمی باشد و ساکنین این قبیل اماکن ھمانند سایر شھروندان از مزایای شھروندی استفاده می نمایند. در صورت درخواست استعلام از شھرداری جھت بناھای قبل از سال ۱۳۶۶ معادل ۲۰ %بعد از ۱۳۶۶ تا ۱۳۷۵ زمان تأسیس شھرداری ۳۰ %ارزش منطقه ای موضوع ماده ۶۴ قانون مالیاتھای مستقیم مشابه عوارض صدور پروانه ساخت وصول خواھد شد. ملاک تشخیص قدمت بنا نقشه ھوایی موجود در شھرداری با نظریه کارشناس رسمی دادگستری می باشد. »

«۲ (ردیف (د) و (۲/۱۱ (بند ۱۲ :عوارض ابقای ساختمان در سال ۱۳۹۵:

د: در خصوص آن دسته از بناھای احداث شده قبل از تأسیس شھرداری که بنای غیرمجاز برابر آرای کمیسیون ماده ۹۹ و ۱۰۰ منجر به پرداخت جریمه شده اند، عوارض متعلقه به ماخذ ۱۰ %مشابه عوارض صدور پروانه و تعرفه روز با در نظر گرفتن بند (الف و ب) وصول خواھد شد.

۲/۱۱ :بناھای احداث شده قبل از تأسیس شھرداری:

این قبیل بناھا که به صورت غیرمجاز احداث گردیده و پرونده آنھا قابل طرح در کمیسیون ماده ۱۰۰ نمی باشد و ساکنین این قبیل اماکن ھمانند سایر شھروندان از مزایای شھروندی استفاده می نمایند. در صورت درخواست استعلام از شھرداری جھت بناھای قبل از سال ۱۳۶۶ معادل ۲۰ %بعد از ۱۳۶۶ تا ۱۳۷۵ زمان تأسیس شھرداری ۳۰ %ارزش منطقه ای موضوع ماده ۶۴ قانون مالیاتھای مستقیم مشابه عوارض صدور پروانه ساخت به روز وصول خواھد شد. ملاک تشخیص قدمت بنا نقشه ھوایی موجود در شھرداری با نظریه کارشناس رسمی دادگستری می باشد. ملاک اثبات تجاری بودن ملک قبل از تأسیس شھرداری شامل حداقل دو مورد از موارد پروانه کسب اتحادیه صنفی و سایر مراجع ذیصلاح قبوض برقی ـ آب ـ گاز تجاری و برگ پرداخت مالیات سالیانه خواھد بود. »

«ھـ) بند ۱۳ :عوارض حق النظاره مھندسین ناظر در سال ۱۳۹۱: در ھنگام صدور پروانه ساختمانی برای تھیه نقشه و نظارت مھندسین ناظر ساختمانی به مأخذ ۵۰ %از کل ھزینه تھیه نقشه و حق النظاره از مھندسین مرتبط اخذ می شود.» «بند ۱۳ :عوارض حق النظاره مھندسین ناظر در سال ۱۳۹۵: در ھنگام صدور پروانه ساختمانی برای تھیه نقشه و نظارت مھندسین ناظر ساختمانی به مأخذ ۵۰ %از کل ھزینه تھیه نقشه و حق النظاره از مھندسین مرتبط اخذ می شود. »

«و) بند ۱۶ :عوارض فضای سبز در سال ۱۳۹۱: به منظور حفظ و تأمین فضای سبز شھری در ھنگام صدور پروانه ساختمانی برای اراضی با کاربریھای مختلف اعم از مسکونی ـ تجاری ـ صنعتی ـ اداری و سایر برای وصول عوارض از مالکین یا متقاضیان صدور پروانه به شرح ذیل اخذ می شود.۱/۱۶ :نرخ پیشنھادی برای اراضی با کاربری مسکونی (بر اساس طرح مصوب توسعه شھری) ۲۵% ( A : B ) × D × F = H- A : متراژ کل بنای صادره (بنای مفید و غیرمفید)

B : عدد ثابت ۲۰ مترمربع عنوان متوسط سرانه مسکونی برای شھرھای استان تھران
D : سرانـه پیش بینی شـده فضای سبز در طـرح مصوب توسعـه شھر (طـرح ھادی) برای شھر……. عدد ثابت ۸ می باشد.
F : حداقل ھزینه ایجاد یک مترمربع فضای سبز در شھرھا ۳۰۰۰۰ ریال در نظر گرفته می شود.
H : مبلغی است که متقاضی بابت توسعه فضای سبز در ھنگام دریافت پروانه ساختمانی می بایستی پرداخت نماید.

تبصره۱ :نرخ پیشنھادی برای اراضی غیرمسکونی که در اثر رأی کمیسیونھای مختلف از قبیل مغایرتھای اساسی، غیراساسی و ماده ۵ که به کاربری مسکونی تغییر یافته و یا بر اثر ساخت و ساز غیرمجاز طی کمیسیون ماده ۱۰۰ منجر به صدور رأی جریمه گردیده است، در موارد فوق در فرمول به جای پارامتر D عدد ۱۵ که سرانه پیش بینی شده برای شھرھای استان می باشد در فرمول جایگزین میگردد. برای نمونه در شھری که در طرح ھادی مصوب شھر سرانه فضای سبز پیش بینی شده ۳ مترمربع می باشد به جای پارامتر D عدد ۳ جایگزین می گردد ولی در صورتی که موضوع شامل رأی تأیید شده کمیسیونھای اعلامی در بند فوق باشد به جای پارامتر D عدد ثابت ۱۵ در نظر گرفته شود.

تبصره۲ :در مواردی که پروانه احداث تجاری از طرف شھرداری موافقت می گردد با توجه به معضلات واحدھای تجاری حداکثر متراژ سرانه ۱۵ مترمربع به عنوان پارامتر D در فرمول اعلام شده در نظر گرفته می شود و در صورتی که بناء تجاری احداث شده غیرمجاز باشد بعد از رأی کمیسیونھای مربوطه حاصل فرمول با ضریب ۲ اعمال گردد.

۲/۱۶ ـ عوارض حذف ۱۰ %احداث فضای سبز مسکونی و تجاری: مالکین احداث بنای مسکونی و تجاری مکلف به اختصاص ۱۰ %عرصه به فضای سبز می باشند در صورتی که مالک بعد از احداث بنا عرصه مورد نظر به فضای سبز را اجراء و تبدیل ننماید برای یکبار به شرح فرمول مشمول پرداخت جریمه می باشند.

A = ۱۰% S ( M + N + ۲ P )
M : عدد ثابت ھزینه اجرای فضای سبز در یک مترمربع برای کلیه شھرھای استان تھران ۵۰۰۰۰ ریال در نظر گرفته شده است.
N : عدد ثابت ھزینه نگھداری دو سال یک متر فضای سبز که برای کلیه شھرھای استان تھران ۵۰۰۰۰ ریال در نظر گرفته شده است
S : مساحت عرصه کل پلاک می باشد.
P : عدد متغیر که ھمان ارزش منطقه ای آن شھر می باشد.
A : مبلغ قابل وصول می باشد.

۳/۱۶ ـ عوارض حذف ۲۵ %عرصه کارخانجات و کارگاھھای صنعتی به امر فضای سبز: متقاضیان اخذ پروانه ساخت کارخانجات و کارگاھھای صنعتی مکلفند در زمان تھیه نقشه احداث بنا، اختصاص ۲۵ %عرصه را برای فضای سبز در نقشه مشخص کنند. در صورتی که کارخانجات نسبت به تعھد خود در حد ۲۵ %عرصه برابر نقشه عمل و اجرا ننماید، برای یکبار به شرح ذیل محاسبه می گردد.

A = ۲۵ % S ( M + N + ۲ P )
M : عدد ثابت ھزینه اجرای فضای سبز در یک مترمربع برای کلیه شھرھای استان تھران ۵۰۰۰۰ ریال در نظر گرفته شده است.
N : عدد ثابت ھزینه نگھداری دو سال یک متر فضای سبز که برای کلیه شھرھای استان تھران ۵۰۰۰۰ ریال در نظر گرفته شده است
S : مساحت عرصه کل پلاک می باشد.
P : بالاترین ارزش منطقه ای آن شھر می باشد.
A : مبلغ قابل وصول می باشد.

تبصره: عوارض و جرایم مربوط به بند ۳/۱۶ به کلیه کارخانجات و کارگاه ھای احداث شده بعد از سال ۱۳۸۲ تسری داشته و شھرداری باید محاسبه و وصول نماید. لازم به توضیح است پارامتر ثابت B = ۱۵ در خصوص بناھای کارگاھی و تجاری از مجموع کلیه سرانه کاربریھای (تجاری ـ آموزشی ـ فرھنگی و مذھبی ـ درمانی و بھداشتی ـ اداری و انتظامی ـ تفریحی ورزشی ـ کارگاھی ـ حمل و نقل و انبار) بر اساس دفترچه طرح ھادی……….. استخراج گردیده است. »

«بند ۱۶ :عوارض فضای سبز در سال ۱۳۹۵:

به منظور حفظ و تأمین فضای سبز شھری در ھنگام صدور پروانه ساختمانی برای اراضی با کاربریھای مختلف اعم از مسکونی ـ تجاری ـ صنعتی ـ اداری و سایر برای وصول عوارض از مالکین یا متقاضیان صدور پروانه به شرح ذیل اخذ می شود.

۱/۱۶ :نرخ پیشنھادی برای اراضی با کاربری مسکونی (بر اساس طرح مصوب توسعه شھری)

۲۵ % ( A : B ) × D × F = H
A : متراژ کل بنای صادره (بنای مفید و غیرمفید)
B : عدد ثابت ۲۰ متر مربع عنوان متوسط سرانه مسکونی برای شھرھای استان البرز
D : سرانه پیش بینی شده فضای سبز در طرح مصوب توسعه شھر (طرح ھادی) برای شـھر کمال شھر عدد ثابت ۸ می باشد.
F : حداقل ھزینه ایجاد یک متر مربع فضای سبز در شھرھا ۷۰۰۰۰ ریال در نظر گرفته می شود.
H : مبلغی است که متقاضی بابت توسعه فضای سبز در ھنگام دریافت پروانه ساختمانی می بایستی پرداخت نماید.
تبصره۱ :نرخ پیشنھادی برای اراضی غیرمسکونی که در اثر رأی کمیسیونھای مختلف از قبیل مغایرتھای اساسی، غیراساسی و ماده ۵ که به کاربری مسکونی تغییر یافته و یا بر اثر ساخت و ساز غیرمجاز طی کمیسیون ماده ۱۰۰ منجر به صدور رأی جریمه گردیده است ، در موارد فوق در فرمول به جای پارامتر D عدد ۱۵ که سرانه پیش بینی شده برای شھرھای استان می باشد در فرمول جایگزین میگردد. برای نمونه در شھری که در طرح ھادی مصوب شھر سرانه فضای سبز پیش بینی شده ۳ مترمربع می باشد به جای پارامتر D عدد ۳ جایگزین می گردد ولی در صورتی که موضوع شامل رأی تأیید شده کمیسیونھای اعلامی در بند فوق باشد به جای پارامتر D عدد ثابت ۱۵ در نظر گرفته شود.

تبصره۲ :در مواردی که پروانه احداث تجاری از طرف شھرداری موافقت می گردد با توجه به معضلات واحدھای تجاری حداکثر متراژ سرانه ۱۵ مترمربع به عنوان پارامتر D در فرمول اعلام شده در نظر گرفته می شود و در صورتی که بناء تجاری احداث شده غیرمجاز باشد بعد از رأی کمیسیونھای مربوطه حاصل فرمول با ضریب ۲ اعمال گردد.

۲/۱۶ ـ عوارض حذف۱۰ %احداث فضای سبز مسکونی و تجاری:

مالکین احداث بنای مسکونی و تجاری مکلف به اختصاص ۱۰ %عرصه به فضای سبز می باشند در صورتی که مالک بعد از احداث بنا عرصه مورد نظر به فضای سبز را اجراء و تبدیل ننماید برای یکبار به شرح فرمول مشمول پرداخت جریمه می باشند.

A = %۱۰ S ( M + N + ۲ P )
M : عدد ثابت ھزینه اجرای فضای سبز در یک مترمربع برای کلیه شھرھای استان البرز ۷۰۰۰۰ ریال در نظر گرفته شده است.
N : عدد ثابت ھزینه نگھداری دو سال یک متر فضای سبز که برای کلیه شھرھای استان البرز ۷۰۰۰۰ ریال در نظر گرفته شده است
S : مساحت عرصه کل پلاک می باشد.
P : عدد متغیر که ھمان ارزش منطقه ای آن شھر می باشد.
A : مبلغ قابل وصول می باشد.

۳/۱۶ ـ عوارض حذف ۲۵ %عرصه کارخانجات و کارگاھھای صنعتی به امر فضای سبز:

متقاضیان اخذ پروانه ساخت کارخانجات و کارگاھھای صنعتی مکلفند در زمان تھیه نقشه احداث بنا، اختصاص %۲۵ عرصه را برای فضای سبز در نقشه مشخص کنند. در صورتی که کارخانجات نسبت به تعھد خود در حد ۲۵ %عرصه برابر نقشه عمل و اجرا ننماید، برای یکبار به شرح ذیل محاسبه می گردد.

A = %۲۵ S ( M + N + ۲ P )
M : عدد ثابت ھزینه اجرای فضای سبز در یک مترمربع برای کلیه شھرھای استان البرز ۷۰۰۰۰ ریال در نظر گرفته شده است.
N : عدد ثابت ھزینه نگھداری دو سال یک متر فضای سبز که برای کلیه شھرھای استان البرز ۷۰۰۰۰ ریال در نظر گرفته شده است
S : مساحت عرصه کل پلاک می باشد.
P : بالاترین ارزش منطقه ای آن شھر می باشد.
A : مبلغ قابل وصول می باشد.

تبصره: عوارض و جرایم مربوط به بند ۳/۱۶ به کلیه کارخانجات و کارگاه ھایی که بعد از دریافت عدم خلاف یا پایان کار نسبت به تغییراتی در بناھای احداث شده قبلی (بعد از سال ۱۳۸۲ (اقدام نموده اند تسری داشته و شھرداری باید نسبت به محاسبه و وصول آن اقدام نماید. لازم به توضیح است پارامتر ثابت D = ۱۵ در خصوص بناھای کارگاھی و تجاری از مجموع کلیه سرانه کاربریھای (تجاری ـ آموزشی ـ فرھنگی و مذھبی ـ درمانی و بھداشتی ـ اداری و انتظامی ـ تفریحی ورزشی ـ کارگاھی ـ حمل و نقل و انبار) بر اساس دفترچه طرح ھادی…. استخراج گردیده است. »

«ز) ردیف ۱۰/۱ :الف بند ۱ عوارض پذیره یک مترمربع از واحدھای (تجاری، اداری):

۱۰/۱ :الف ـ عوارض پذیره یک مترمربع از واحدھای (تجاری، اداری) با ارتفاع و دھنه مغایر با ضوابط مجاز اعلام شده توسط طرح شھری: