رأی شماره ھای ۱۹۲۶ الی ۱۹۲۷ ھیأت عمومی دیوان عدالت اداری
با موضوع اعمال ماده ۹۱ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری نسبت به قسمتی از رأی شماره ۱۹۲۷ـ ۱۹۲۶ ـ ۱۳۹۳/۱۲/۴ ھیأت عمومی دیوان عدالت اداری و اعلام ابطال مقرره مورد حکم از تاریخ صدور رأی ھیأت عمومی
شماره ۶۴۰و ۹۱/۵۹۸/ھـ -۱۴/۹/۱۳۹۴
تاریخ دادنامه: ۱۳۹۴/۸/۲۶ شماره دادنامه: ۱۹۲۷ـ۱۹۲۶
کلاسه پرونده: ۵۹۸/۹۲ و ۶۴۰
مرجع رسیدگی: ھیأت عمومی دیوان عدالت اداری
متقاضی اعمال ماده ۹۱ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری: رئیس دیوان عدالت اداری
موضوع: اعمال ماده ۹۱ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری نسبت به قسمتی از رأی شماره ۱۹۲۷ ـ ۱۹۲۶ ـ ۱۳۹۳/۱۲/۴ ھیأت عمومی دیوان عدالت اداری
گردش کار:
الف) مطابق بند ۱ ماده ۴ دستورالعمل شماره ۱۱۹۴۲/۲۰۰ ـ ۱۳۹۰/۵/۲۲ مقرر شده بوده است:
ماده ۴ـ نتایج حاصل از ارزیابی عملکرد فرد در ماموریتھای سازمان
۱ـ مدیران و کارمندانی که مجموع امتیاز ارزیابی عملکرد آنھا در پنج سال متوالی حداقل ۸۵ درصد باشد، از یک طبقه شغلی تشویقی(حداکثر یک بار در طول خدمت) برخوردار می شوند.
ب) ھیات عمومی در رای شماره ۱۹۲۷ ،۱۹۲۶ ـ ۱۳۹۳/۱۲/۴ مقرره مذکور را به شرح زیر ابطال کرده است:
رأی ھیأت عمومی
با عنایت به این که اصل ایجاد حق برخورداری از طبقه شغلی ارفاقی و تشویقی نیازمند به تصریح در قانون است و در مواد ۶۵ ،۸۱ و ۸۲ قانون مدیریت خدمات کشوری مصوب سال ۱۳۸۶ ،برای برخورداری از طبقه شغلی تشویقی در صورت کسب امتیاز بالاتر حکمی پیش بینی نشده است و طبق مواد مذکور اختیار شورای توسعه مدیریت، صرفاً ناظر بر تعیین ضوابط ارزیابی عملکرد بر اساس عواملی نظیر ابتکار و خلاقیت، میزان افزایش مھارتھا، انجام خدمات برجسته، طی دوره ھای آموزشی و میزان جلب رضایت ارباب رجوع است و متضمن حکمی بر اعطای طبقه تشویقی بر اساس امتیازات مکتسبه نیست و مطابق بند ت ماده ۲۲۴ قانون برنامه پنج ساله پنجم توسعه جمھوری اسلامی ایران مصوب سال ۱۳۸۹ ،کلیه تصویب نامه ھا، بخشنامه ھا و دستورالعملھا، تغییرات تشکیلات، تغییر ضرایب، جداول حقوقی و طبقه بندی مشاغل و افزایش مبنای حقوقی، اعطای مجوز ھر نوع استخدام و به کارگیری نیرو و ھمچنین مصوبات ھیأتھای امنا که متضمن بار مالی برای دولت باشد در صورتی قابل طرح و تصویب و اجراست کـه بـار مالی ناشی از آن در گذشته محاسبه و در قانـون بودجه کـل کشور یا منابع داخلی دستگاه اجرایی ذی ربط تامین شده باشد، در حالی که بار مالی ناشی از بند ۱ ماده ۴ دستورالعمل اجرایی ارزیابی عملکرد کارمندان قبلاً تامین نشده است، بنابراین به جھات فوق الذکر و مستند به بند ۱ ماده ۱۲ و مواد ۱۳ و ۸۸ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال ۱۳۹۲ ،حکم به ابطال بند ۱ ماده ۴ دستورالعمل مذکور از تاریخ تصویب صادر و اعلام می شود. ـ رئیس ھیأت عمومی دیوان عدالت اداری»
ج) رئیس حوزه ریاست محترم قوه قضائیه به موجب نامه شماره ۹۰۰۰/۱۴۰۸۴/۱۰۰ ـ ۱۳۹۴/۲/۳۰ ، تصویر نامه شماره ۹۰۰۰/۶۱۶/۵۰۰۰ ـ ۱۳۹۴/۱/۲۵ معاون منابع انسانی قوه قضائیه به عنوان ریاست محترم قوه قضائیه مبنی بر درخواست اعمال مقررات ماده ۹۱ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری نسبت به رای شماره ۱۹۲۷ و ۱۹۲۶ ـ ۱۳۹۳/۱۲/۴ ھیات عمومی در قسمتی که اثر ابطال مصوبه به زمان تصویب تسری شده را ارسال کرده است.
متن نامه معاون منابع انسانی قوه قضائیه به قرار زیر است :
حضرت آیت الله آملی لاریجانی ریاست محترم قوه قضائیه
با سلام وتحیت:
احتراماً ضمن تقدیم تصویر نامه شماره ۲۸۹/۵۰۰۰ ـ ۱۳۹۴/۱/۲۲ مدیرکل امور اداری و استخدامی کارکنان اداری قوه قضائیه و ضمائم آن در اجرای ماده ۹۱ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری به استحضار می رساند:
مطابق ماده ۱۳ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری «اثر ابطال مصوبات ھیأت عمومی دیوان از زمان صدور رأی ھیأت عمومی است مگر در مورد مصوبات خلاف شرع یا در مواردی که به منظور جلوگیری از تضییع حقوق اشخاص، ھیأت مذکور اثر آن را به زمان تصویب مصوبه مترتب نماید.» و نظر به این که مطابق رأی ھیأت عمومی شماره ۱۹۲۷ ـ ۱۹۲۶ ـ ۱۳۹۳/۱۲/۴ استنادی به خلاف شرع بودن بند ۱ ماده ۴ دستورالعمل شماره ۱۱۹۴۲/۲۰۰ ـ ۱۳۹۰/۵/۲۲ معاون توسعه مدیریت و توسعه مدیریت انسانی رئیس جمھور «موضوع اعطای طبقه تشویقی به کارمندانی که در مجموع امتیاز عملکرد آنان در پنج سال متوالی ۸۵ باشد» نگردیده و بند مذکور بر خلاف حکم بند «ت» ماده ۲۲۴ قانون برنامه پنجم توسعه و مغایر با قوانین موضوعه اعلام شده است و لغو مصوبه از تاریخ صدور در مواردی که مصوب موجب تضییع حقوق اشخاص می شود تجویز شده و با عنایت به این که در صورت ابطال مصوبه از تاریخ صدور علاوه بر تحمیل بار مالی و صرف ھزینه و کار به دستگاھھای مشمول قانون مدیریت خدمات کشوری ناشی از اصلاح احکام کارگزینی از سال ۱۳۹۱ تا ۱۳۹۴ و تغییر وضعیت استخدامی کارکنان از قبیل بازنشستگی، اخراج، ماموریت و انتقال و … در فاصله زمانی مزبور، موجبات تضییع حقوق اشخاص (کارمندان مشمول) را فراھم می نماید و ابطال مصوبه از تاریخ صدور رأی ھیأت عمومی اعتراضات و نارضایتی حاصله و تضییع حقوق اشخاص را به حداقل رسانده است و اجرای ھرچه سریعتر و سھل الوصول بودن مطالبات را در بر خواھد داشت که به نظر می رسد این موضوع با نص صریح و روح ماده قانونی مزبور مطابقت خواھد داشت. لذا خواھشمند است پیرامون اعمال ماده ۹۱ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مبنی بر اصلاح رأی ھیأت عمومی مزبور از تاریخ صدور رأی ھیأت عمومی دستورات مقتضی را مبذول فرمایند.»
وزیر نیرو نیز به موجب نامه شماره ۹۴/۲۹۸۶۱/۵۰/۱۰۰ ـ ۱۳۹۴/۴/۱۶ به ریاست دیوان عدالت اداری اعلام کرده است که:
«حجت الاسلام و المسلمین جناب آقای منتظری
رئیس محترم دیوان عدالت اداری
با سلام و احترام:
ھمان گونه که استحضار دارید به موجب دادنامه شماره ۱۹۲۷ـ۱۹۲۶ـ۱۳۹۳/۱۲/۱۶ ھیأت عمومی دیوان عدالت اداری بند «۱ «ماده «۴ «دستورالعمل شماره ۲۰۰/۱۱۹۴۲ ـ ۱۳۹۰/۵/۲۲ معاونت وقت توسعه مدیریت و سرمایه انسانی رئیس جمھور از زمان تصویب ابطال گردیده است، در حالی که:
۱ ـ با عنایت به نظریه شماره ۸۰/۲۱/۱۲۷۹ ـ ۱۳۸۰/۲/۱۸ شورای محترم نگھبان: «نسبت به ابطال آیین نامه ھا و تصویب نامه ھا و بخشنامه ھا اصل یکصد و ھفتادم به خودی خود اقتضای بیش از ابطال را ندارد و …» و در ماده ۱۳قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان نیز مقرر گردیده «اثر ابطال مصوبات از زمان صدور رأی ھیأت عمومی است مگر در مورد مصوبات خلاف شرع یا در مواردی که به منظور جلوگیری از تضییع حقوق اشخاص، ھیأت مذکور اثر آن را به زمان تصویب مصوبه مترتب نماید».
۲ـ دستورالعمل مورد نظر از سال ۱۳۹۰ برای کارکنانی که دارای خدمات برجسته بوده اند، در دستگاھھای مختلف اجرا گردیده و تعدادی از این افراد در حال حاضر بازنشسته شده یا فوت نموده و یا از سیستم اداری به نوعی منفک گردیده اند. لذا اجرای دادنامه و لغو احکام تشویقی صادر شده با مشکلات اجرایی جدی مواجه خواھد بود. علاوه بر این بسیاری از احکام حقوقی اشخاص شاغل را نیز دستخوش تغییر می کند که ھر چند میزان افزایش در حکم حقوقی ناچیز می باشد، به لحاظ مشکلات اداری و بار روانی آن قابل تامل است.
۳ـ صدور دادنامه فوق الذکر و معطوف نمودن اثر ابطال به گذشته (سال۹۰) موجب پیگیری دستگاھھای نظارتی نظیر دیوان محاسبات کشور جھت اجرای دادنامه و اصلاح (لغو) احکام تشویقی صادر شده گردیده است. با عنایت به مراتب فوق و توجه به این نکته که ابطال مصوبه موجب تضییع حقوق اشخاص نبوده که اثر ابطال آن زمان تصویب باشد، با استناد به ماده ۹۱ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان، بررسی و رسیدگی مجدد در ھیأت عمومی دیوان عدالت اداری به منظور تعیین اثر ابطال از زمان صدور رأی را تقاضا دارد.»
ه) رئیس دیوان عدالت اداری با پذیرش استدلالھای مصرح در نامه معاون منابع انسانی قوه قضائیه و وزیر نیرو، در اجرای ماده ۹۱ قانون تشکیلات و آئین دادرسی دیوان عدالت اداری، موضوع را به ھیات عمومی ارجاع می کند تا ماده ۹۱ قانون مذکور به آن قسمت از رای یاد شده ھیات عمومی که ناظر بر تسری ابطال به زمان تصویب دستورالعمل است اعمال شود.
ھیأت عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ ۱۳۹۴/۸/۲۶ با حضور رئیس و معاونین دیوان عدالت اداری و رؤسا و مستشاران و دادرسان شعب دیوان تشکیل شد و پس از بحث و بررسی با اکثریت آراء به شرح زیر به صدور رأی مبادرت کرده است.
رأی ھیأت عمومی
مطابق ماده ۱۳ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری، تسری اثر ابطال مصوبه به زمان تصویب در فرض مغایرت مصوبه با شرع و یا جلوگیری از تضییع حقوق اشخاص تجویز شده است. نظر به این که اعمال بند ۱ ماده ۴ دستورالعمل شماره ۲۰۰/۱۱۹۴۲ ـ ۱۳۹۰/۵/۲ معاونت توسعه مدیریت و سرمایه انسانی رئیس جمھور موجب تضییع حقوق اشخاص نشده است، بنابراین در رأی شماره ۱۹۲۶ ـ ۱۹۲۷ ـ ۱۳۹۳/۱۲/۴ ھیأت عمومی، موجبی برای اعمال ماده ۱۳ قانون صدرالذکر و تسری اثر ابطال به زمان تصویب وجود نداشته و مستند به ماده ۹۱ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری اثر ابطال بند ۱ ماده ۴ دستورالعمل مذکور به زمان
صدور رأی «۱۳۹۳/۱۲/۴ «اعلام می شود.
محمدجعفر منتظری ـ رئیس ھیأت عمومی دیوان عدالت اداری
ما را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید :
دانلود اپلیکیشن دادورزیار :
